Jak seniorzy mogą bronić się przed finansowymi pułapkami?

Na celowniku oszustów

Postęp technologiczny znacznie pogłębił różnicę pokoleniową między młodymi dorosłymi, a ich dziadkami. Przez brak edukacji i rozpowszechniania świadomości na temat cyfrowych zagrożeń, seniorzy stali się dla cyberprzestępców łatwym celem. Oszuści natomiast, goniąc za postępem i udoskonalaniem swoich metod, znajdują coraz to rozmaitsze sposoby, na zmanipulowanie bądź wykorzystanie niewiedzy seniorów w celu osiągnięcia materialnych korzyści. Zapoznanie swoich dziadków lub rodziców ze schematem działania przestępców i przekonanie ich, że sceptycyzm do ludzi, którzy się z nimi kontaktują, jest dobry, to podstawy, o które powinniśmy jak najszybciej zadbać. Jak więc rozpoznawać i unikać oszustw podatkowych?

Nieufność i ostrożność

Bez względu na to, czy kontakt jest podjęty osobiście, telefonicznie czy mailowo- należy zawsze pozostać szczególnie ostrożnym i czujnym. Częstą taktyką oszustów jest stosowanie nacisku i wywieranie presji do podjęcia szybkiej decyzji – można łatwo to wyczuć, jeśli zachowamy trzeźwość umysłu i nie damy zaślepić się “okazyjną ofertą”. Złodziej raczej nie powie “dobrze, skontaktujemy się z Panią innego dnia, proszę przemyśleć w tym czasie ofertę”, gdy starsza osoba powie, że potrzebuje czasu do namysłu – będzie zwykle próbował mimo wszystko namówić do skorzystania z jego wyjątkowej “okazji”.

Łatwym sposobem na weryfikację, czy osoba kontaktująca się z nami rzeczywiście jest pracownikiem banku czy innej instytucji, jest skontaktowanie się z własnego telefonu z oficjalną infolinią. Oprócz zapytania o konkretnego pracownika, można dopytać o ofertę, którą proponuje oraz jej dokładne warunki. Jeśli z jakiegoś powodu gość, mimo potwierdzenia placówki, wciąż wzbudza w nas niepewność, to dobrze. Lepiej dmuchać na zimne, odmówić handlowcy i przejść się do banku czy innej instytucji osobiście, jeśli przedstawiona oferta nas interesuje.

Ostrożność należy zachować zwłaszcza w przypadkach, gdy pod pretekstem wycieku danych czy zagrożenia przestępstwem, rzekomy pracownik banku prosi o dane do konta w celu “zabezpieczenia” pieniędzy albo wymaga wykonania przelewu na obce konto, na którym nasze oszczędności miałyby być “bezpieczne”. Zwłaszcza, jeśli osoba kontaktująca się z nami prosi o dane wrażliwe jak PESEL, numer dowodu, hasła i loginy do konta bankowego, powinniśmy jak najszybciej się rozłączyć i zawiadomić na policji próbę wyłudzenia danych osobowych.

Zagrożenia cyfrowe, z których nie zdają sobie sprawy

Niestety w dzisiejszych czasach, by paść ofiarą oszustwa, wyłudzenia bądź ataku hakerskiego- nie trzeba wiele. Rozwój technologiczny rozpędził się na tyle, że naprawdę ciężko za tym nadążyć, a sposoby teraźniejszych złodziei wydają się być jak ze świata równoległego.

Wystarczy na przykład, że przy okazji przeglądania social mediów czy czytania gazety internetowej kliknięcie jakąś reklamę, nawet niechcący, a strona www., którą otworzycie zainstaluje Wam na telefonie złośliwe oprogramowanie, po zaakceptowaniu niby “ciasteczek”. To może dać hakerom całkowity dostęp do naszego telefonu, na którym w dzisiejszych czasach mamy wszystko- od haseł i informacji na nasz temat po konta bankowe. Z reguły kończy się to wykradnięciem oszczędności z konta bankowego oraz zaciągnięciem w naszym imieniu chwilówek i kredytów, a całkowite koszta przez nas poniesione mogą osiągnąć bardzo wysokie sumy, w zależności od naszego dorobku i zdolności kredytowej.

Kolejnym zagrożeniem jest pobieranie aplikacji i oprogramowań z niepewnych źródeł. Takie pliki mogą zawierać w sobie tzw. “trojana”, który ukryty w folderach zainfekuje komputer bądź telefon, udostępniając pełen dostęp do urządzenia cyberprzestępcy. Z tego poziomu można oglądać wszystko co dzieje się na komputerze, nawet podglądać wpisywane przez nas hasła i informacje potrzebne do dokonania kradzieży pieniędzy, czy wykradnięcie danych.

Jak więc uniknąć takich sytuacji, kiedy zagrożenia czyhają z każdej strony? Przede wszystkim poprośmy kogoś bliskiego, na przykład nasze dzieci lub wnuki, o zainstalowanie dobrego oprogramowania antywirusowego, które zawiadomi nas o niebezpieczeństwie potencjalnego pliku bądź strony, które chcieliśmy pobrać czy odwiedzić. Stale aktualizowany antywirus zabezpieczy sprzęt przed atakami hakerów przez zewnętrzne aplikacje i strony, należy jednak pamiętać że oszuści mają też inne swoje sposoby na wyłudzenie pieniędzy od osób starszych.

Często spotykanym sposobem swego czasu były wiadomości od osób podających się za naszych znajomych bądź członków rodziny, którzy prosili o przesłanie blikiem pieniędzy, podając numer telefonu do przelewu. Zwykle wiadomości towarzyszył przyjazny ton i prośba o pomoc w ciężkiej sytuacji, obietnica szybkiej spłaty pożyczki i tym podobne. W takich sytuacjach najlepiej upewnić się, że człowiek który się z nami kontaktuje rzeczywiście jest naszym potrzebującym przyjacielem czy członkiem rodziny- na przykład zadzwonić na jego numer zapisany w naszych kontaktach albo sprawdzić kto odbierze telefon, na który mamy zrobić przelew.

W dzisiejszych czasach łatwo zmienić tożsamość w internecie, podając się za kogoś innego. Trzeba uświadamiać seniorów zarówno na temat pułapek clickbaitowych artykułów, które po kliknięciu przenoszą nas na niebezpieczne strony, a także o potencjalnych sposobach na wyłudzenia przez ludzi, podających się za bliską im osobę lub pracownika różnych instytucji. Za edukację finansową oraz cyfrową osób starszych powinna być odpowiedzialna przede wszystkim ich rodzina, ale także mass media i społeczeństwo. Osoby, które kiedyś walczyły o lepszą przyszłość dla naszego, młodego pokolenia, zasługują teraz na naszą pomoc w odnalezieniu się w dzisiejszej, cyfrowej rzeczywistości.